Skolioz Dərəcələri, 2-ci Dərəcəli Skolioz və Əsgərlik, Müalicə Yolları

Skolioz — onurğanın yana doğru (S və ya C şəklində) 10 dərəcədən çox əyilməsi ilə müşayiət olunan ciddi dayaq-hərəkət sistemi xəstəliyidir. Valideynlərin və gənclərin ən çox axtardığı mövzulardan biri də "Skolioz dərəcələri necə ölçülür?", "2-ci dərəcəli skolioz əsgərliyə aparırmı?", "Uşaqlarda skolioz müalicəsi necə olur?" və "Skolioz üçün idman hərəkətləri və masaj" haqqındadır. Bu elmi bələdçidə Uzman Fizioterapevt Ramazan Nəsirli bütün suallara aydınlıq gətirir.

Skolioz Dərəcələri Nələrdir? (Cobb Bucaqı Cədvəli)

Skoliozun dərəcəsi rentgen müayinəsində Cobb (Kobb) bucağı adlanan xüsusi metodla təyin edilir:

• 1-ci Dərəcəli Skolioz (1° – 10° arası): Yüngül duruş pozğunluğu. Adətən kənardan çox nəzərə çarpmaz, xüsusi Schroth idmanları ilə tam düzəlir.
• 2-ci Dərəcəli Skolioz (11° – 25° arası): Çiyinlərdə və çanaqda nəzərəçarpan asymmetrical bərabərsizlik yaranır. Korset və 3D Schroth fizioterapiyası tələb olunur.
• 3-cü Dərəcəli Skolioz (26° – 40° arası): Onurğada fırlanma (rotasiya) və qabırğa qozbelliyi (rib hump) formalaşır. Intensiv Schroth terapiyası və 23 saatlıq fərdi korset müalicəsi vacibdir.
• 4-cü Dərəcəli Skolioz (40°-dən yuxarı): Ağır onurğa deformasiyası. Ürək və ağciyər funksiyalarına təzyiq edə bilər. Əgər konservativ müalicəyə cavab verməzsə, cərrahiyyə müzakirə olunur.

2-ci Dərəcəli Skolioz və Əsgərlik (Hərbi Xidmət Qaydaları)

Azərbaycanda çağırışçı gəncləri ən çox maraqlandıran sual: "2 ci dərəcəli skolioz əsgərlik xidmətinə mane olurmu?"

Azərbaycan Respublikası Hərbi Həkim Komissiyasının Əsasnaməsinə uyğun olaraq:

• Onurğanın rentgen müayinəsində Cobb bucağı 11°-dən yuxarı olan şəxslər 2-ci dərəcəli skolioz diaqnozu alırlar.
• Komissiya yalnız dərəcəyə deyil, həm də onurğanın rotasiyasına (fırlanmasına), mərkəzi sinir sisteminə təsirinə və funksional hərəkətliliyinə baxır.
• Ağır rotasiya və ağrı sindromu olan 2-ci və 3-cü dərəcəli skolioz xəstələrinə hərbi xidmətə yararsızlıq və ya məhdud yararlılıq statusu verilə bilər.
• Fizioterapevt Ramazan Nəsirli müayinə edərək xüsusi Schroth 3D idmanları ilə duruş bucağını azaltmağa və dərəcəni yüngülləşdirməyə kömək edir.

Uşaqlarda Skolioz Müalicəsi

Skolioz ən çox 10-16 yaşarası uşaqlarda (yeniyetməlik dövründə) sürətlə irəliləyir. Əgər uşağınızın bir çiyini digərindən yuxarıdırsa, kürəyi əyilirsə və ya paltarı əynində əyri durursa, vaxt itirmədən müayinə olunmalıdır.

Uşaqlarda müalicə metodları:

1. Schroth (Şrot) 3D Nəfəs Gimnastikası: Onurğanı 3 müstəvidə düzəldən dünyada ən effektiv elmi metod.
2. SEAS Metodu: Aktiv özünü-korreksiya məşqləri.
3. Cheneau (Şeno) Korseti: 20 dərəcədən yuxarı olan uşaqlara fərdi hazırlanan korset.

Skolioz Üçün İdman Hərəkətləri və Masajın Rolu

Çox vaxt soruşulur: "Skolioz üçün masaj kifayətdirmi?"

Xeyr, yalnız masaj skoliozu düzəltmir! Masaj gərgin əzələləri rahatladır, lakin onurğa sümüyünü düzəltmək üçün aktiv əzələ gücləndirilməsi və 3D Schroth idman hərəkətləri mütləqdir.

Skolioz idman hərəkətləri asimmetrik olmalıdır (yəni əyriliyin daxilə çökən tərəfi dartılmalı, qabaran tərəfi gücləndirilməlidir). Ümumi turnik və ya sadə üzgüçülük bəzən asimmetrik skoliozu daha da artıracağı üçün mütləq fizioterapevt təyinatı ilə edilməlidir.

Skolioz Əməliyyatı Qiyməti vs Əməliyyatsız Müalicə

Skolioz cərrahiyyə əməliyyatları onurğaya metal titan çubuqlar yerləşdirilməklə aparılır. Bu əməliyyatların qiyməti Bakıda və xaricdə 8,000 – 15,000 AZN civarındadır və ciddi risklər daşıyır.

Hacettepe Üniversitesi məzunu Uzman Fizioterapevt Ramazan Nəsirli əməliyyat həddinə çatmamış bütün skolioz xəstələrinə əvvəlcə elmi Schroth əməliyyatsız reabilitasiya kursunu tövsiyə edir.

Tez-Tez Verilən Suallar (FAQ)